fbpx
Skip to main content
Novi Beograd

GRAD SVETLA, SUNCA I BUDUĆNOSTI: Nastanak Novog Beograda krije čarobne tajne koje mnogima nisu poznate (FOTO)

Foto: Beograd
Samo tri godine posle Drugog svetskog rata, 11. aprila 1948. godine, postavljen je kamen temeljac Novog Beograda i u proleće 1948. na levoj obali Save počelo je da se gradi naselje okruženo sa svih strana peskom i močvarnim tlom.

Ideja za osnivanjem Novog Beograda rodila se još u predratnom periodu, između dva svetska rata, kada su počele da se stvaraju ideje i urbanistički planovi o izgradnji grada na levoj obali Save, između Zemuna i Beograda.

NAMENJENO SVIM MALIŠANIMA: Završava se uređenje Platoa Raše Popova (FOTO)

NAMENJENO SVIM MALIŠANIMA: Završava se uređenje Platoa Raše Popova (FOTO)

Vesić: Investitori veruju u Beograd, prodato 1.850 kvadrata zemljišta na Dedinju!

Vesić: Investitori veruju u Beograd, prodato 1.850 kvadrata zemljišta na Dedinju!

Kada je počelo da se pominje naselje Novi Beograd?

Prvi istorijski trag o naseljavanju teritorije sadašnjeg Novog Beograda vodi u vreme turske vladavine. Kruševski pomenik (1713) beleži da je selo Bežanija postojalo 1512. godine, tada je imalo 32 doma, da bi se do 1810. njihov broj uvećao na 115 domova.

U 18. veku stanovništvo je bilo isključivo srpsko, posle pobede i odlaska Turaka, za vreme Austro-Ugarske, doseljavaju se i druge nacionalnosti, od kojih je najviše bilo Nemaca, Mađara i Hrvata.

Između dva rata, u susedstvu sela Bežanija nikli su Novo naselje i Staro sajmište. Još 1923. bio je izgrađen prvi urbanistički plan koji je predviđao da se Beograd proširi i pređe na levu obalu Save, međutim, uslovi nisu dozvoljavali da se ta ideja ostvari.

Samo tri godine posle Drugog svetskog rata, 11. aprila 1948. godine, postavljen je kamen temeljac Novog Beograda i u proleće 1948. na levoj obali Save počelo je da se gradi naselje okruženo sa svih strana peskom i močvarnim tlom. Objekti su nicali jedni za drugim, a četiri godine kasnije, odnosno 1952. godine je osnovana opština Novi Beograd.

Pretvoren u najveće gradilište u zemlji, ovaj deo Beograda je neočekivano brzo postao "grad u gradu".

Po broju stanovnika Novi Beograd je najmnogoljudnija opština u Jugoslaviji, iako je dugo smatran najvećom spavaonicom u Srbiji, po urbanističkoj postavci koja je zasnovana na međunarodnim idejama, arhitekturi internacionalnog duha, Novi Beograd nosi titulu jedinstvenog grada "svetla, sunca i budućnosti".

Za Novi Beograd možemo reći da je draž cele jedne epohe, njene estetike i etike, i na najbolji način ilustruje kvalitete i mane arhitekture toga vremena. Samo u prve tri godine kroz frontovske i omladinske radne brigade prošlo je oko 200 hiljada njegovih graditelja, što srednjoškolaca, studenata, radnika i inžinjera iz svih krajeva nekadašnje Jugoslavije. Najbrojnije među njima bile su seoske brigade iz Srbije. Radilo se i danju i noću, ali ono što je najzanimljivije i što odvlači pažnju jeste to da se radilo bez tehnike.

Naime, ručno je sejan pesak i mešan malter, a konjska zaprega je prenosila teži materijal. Pre samog početka gradnje, močvarno zemljište je nasipano peskom iz Save i Dunava da bi se izdiglo iznad plavnih rečnih i podzemnih voda, a na toj ledini, po uzoru na Korbizjeove gradove, nikla je moderna urbana celina.

Koreni ovog grada duboki su, koreni su koji sa sobom nose dah savremene arhitekture, široke bulevare, najduža i najlepša šetališta, uzvodno ili nizvodno niz reke, spajaju ne spojivo, spajaju ušće Save u Dunav.Novi Beograd danas ima više od 200 solitera i šest stotina velikih stambenih objekata. Jedan od najpoznatijih je "Zapadna kapija Beograda" sa dva nebodera spojena mostom na vrhu.

Većina zdanja svedoči o stambenom monumentalizmu. Prizemne, porodične kuće mogu da se nađu jedino na Bežanijskoj kosi i Ledinama koje su šezdesetih godina tamo bile privremeno, a zatim prerasle u stalno naselje. Preostalih oko 80.000 novobeogradskih stanova smešteno je u višespratnim stambenim blokovima.

Na spisku prvih graditeljskih uspeha bili su Palata federacije, sa oko 75.000 kvadratnih metara korisnog prostora, Studentski grad i prvi stambeni paviljoni u Tošinom bunaru, na mestu sadašnje mesne zajednice "Paviljoni". Od kasnije podignutih reprezentativnih objekata trebalo bi pomenuti Međunarodni kongresni, kulturni i poslovni "Centar Sava". Geneks-apartmane, zgradu "Jugopetrola", hotele "Hajat" i "Kontinental", najviše kategorije, sa salama za velike poslovne skupove, igralištima, bazenima, restoranima i parkinzima. Čitav prostor je ispresecan modernim saobraćajnicama u dužini od 160 kilometara.

Ono što je mlađoj generaciji postao simbol kada se spomene Novi Beograd je izgradnja sportsko-poslovne hale "Beogradska arena", koja je najveće na Balkanu i čiji kapaciteti mogu primiti 20.000 gledalaca. 

Sa urednim travnjacima, brojnim drvoredima, parkovima i pošumljenim platoima, Novi Beograd je opština sa najviše zelenila. Pored obale Save i Dunava uređena su šetališta. U "Parku prijateljstava" na Ušću šumi stotinak platana - simbola mira. U maju 2008. godine otvorena su dva nova parka u Novom Beogradu, "Park duginih boja" na Bežanijskoj kosi, za osobe sa posebnim potrebama, i "Republike Srpske" na Starom sajmištu, između Starog železničkog mosta i "Gazele".

SD beograd

SD kosovo

SD info

SD izbori 2020

SD hronika

SD svet

SD sirija

SD naoružanje

SD region

SD vojvodina

SD srpska istorija

SD društvo

Vremenska prognoza
Clear sky
15 Beograd