fbpx
Skip to main content
Josip Broz Tito

TITO NIKADA NIJE ODAO POČAST ŽRTVAMA IZ JASENOVCA: Poznato zašto Josip Broz nikad nije posetio opaki logor smrti

Foto: Profimedia
Analize relacija komunističkih vlasti i ustaških zločina obično u središte stavljaju Titov odnos prema logoru smrti kraj Save

Josip Broz Tito zvanično nikada nije odao poštu žrtvama logora smrti Jasenovac niti je prisustvovao bilo kojoj javnoj manifestaciji održanoj na tom stratištu.

U eri njegove vladavine, stradanje u NDH nije prikrivano, ali je u duhu tadašnje politike "bratstva i jedinstva" nacionalno određenje žrtava i zločinaca sistemski izbegavano.

PLAKAO SAM, POZLILO MI JE... Tamburaš iz "Dare" opisao JEZIVE SCENE KLANJA - "Izgledalo je kao REALNOST"

PLAKAO SAM, POZLILO MI JE... Tamburaš iz "Dare" opisao JEZIVE SCENE KLANJA - "Izgledalo je kao REALNOST"

ČETVRTI DAN POTRAGE ZA NESREĆNOM TINEJDŽERKOM (17): Otkriveni novi detalji, kako je devojka završila u Nišavi?

ČETVRTI DAN POTRAGE ZA NESREĆNOM TINEJDŽERKOM (17): Otkriveni novi detalji, kako je devojka završila u Nišavi?

"GLEDALA SAM REKE DEČJE KRVI" Milka Ćurgus Gostović svedoči o mučenjima NDH nad Srbima u logorima smrti

"GLEDALA SAM REKE DEČJE KRVI" Milka Ćurgus Gostović svedoči o mučenjima NDH nad Srbima u logorima smrti

To je dovelo do svojevrsnog jugoslovenskog fenomena javnog sećanja na zločine, koji je, paradoksalno, podrazumevao zaborav njegovih ključnih okolnosti, uzroka i posledica.

Analize relacija komunističkih vlasti i ustaških zločina obično u središte stavljaju Titov odnos prema logoru smrti kraj Save.

Istoričari uglavnom spekulišu da je Broz dva puta dolazio u Jasenovac, ali pijetet i poštu ubijenim Srbima, Jevrejima, Romima i hrvatskim antifašistima javno nikada nije odao. Ne postoji nijedna Brozova fotografija iz Jasenovca, niti je iko video da je tamo položio makar buket cveća.

Malo smo vas pobili

"Srbi, malo smo vas pobili u Jasenovcu!" Ove zlokobne reči, prema zapisima Vladimira Dedijera, rekao je Ivan Stevo Krajačić predstavniku SR Srbije Radisavu Nedeljkoviću 4. jula 1966. godine i to svega koji čas posle otkrivanja spomenika "Kameni cvet" u Jasenovcu.

Nemila scena odigrala se na ručku u hotelu u banji Lipik gde su visoki gosti ceremonije u Jasenovcu svratili na kraći odmor.

Krajačićev gnev bio je navodno izazvan dnevnopolitičkim događajima i atmosferom Brionskog plenuma.

Ubrzo posle ovog incidenta, uklonjen je sa javne scene.

Za nevericu je da doživotni predsednik, vrhovni komandant JNA i vođa NOB za 30 godina vladavine nijednom nije izabrao priliku da se pokloni senima desetina hiljada mučenika.

Najčešće se navodi da je na prostor ustaškog logora smrti Tito prvi put stupio u leto 1945, nekoliko meseci posle čuvenog proboja logoraša. U to vreme logorski prostor bio je gomila ruševina, jer su ustaše uklanjajući tragove svog zverstva srušile gotovo sve objekte. Tita je tokom ove posete pratio jedan od vođa hrvatskih komunista Ivan Stevo Krajačić.

Verzija o drugoj poseti stratištu vezuje se za Dušana Dragosavca, Srbina iz Like, prvoborca i poratnog visokog funkcionera Hrvatske.

Dragosavac je svedočio da je Tito posetio Jasenovac i 1975. godine povodom tridesetogodišnjice pobede nad fašizmom. Sa njima su bili Edvard Kardelj i Miloš Minić. U svojim memoarima "Poruke i sjećanja" Dragosavac piše kako je poseta organizovana bez medijskog praćenja, pa čak i službenog saopštenja.

- Drug Tito nije imao ništa protiv. Mi iz rukovodstva CK SK Hrvatske nismo želeli da se Titu eventualno postavljaju pitanja o broju žrtava u Jasenovcu, ne samo srpskih, nego svih, jer taj broj do tada nije bio utvrđen, pa bi svaka brojka bila obično licitiranje - objasnio je Dragosavac zbog čega je Titov navodni dolazak prošao daleko od očiju javnosti.

Josip Broz Tito
Josip Broz Tito
Foto: Profimedia

Kad je reč o Brozovim posetama Jasenovcu - to je uglavnom sve. Titovu ambivalenciju prema srpskim stratištima, međutim, oslikava i činjenica da nikada nije prisustvovao nijednom obeležavanju Velikog školskog časa u Kragujevcu, niti je makar turistički obišao bilo koje veće stratište Srba u NDH.

Sećanju na kragujevačko streljanje đaka, inače, komunistička Jugoslavija pridavala je veliku pažnju i zasluženi značaj u javnoj sferi.

Kulturu sećanja u eri komunizma, generalno, odlikuje potreba odavanja počasti žrtvama, ali na umiven i politički podoban način. To je uglavnom podrazumevalo oktroisanje poruka, pa i stila, memorijala - bez decidiranog navođenja zločinaca i žrtava i šireg konteksta događaja. Sve to pravdano je zaustavljanjem spirale zločina i sprečavanjem širenja poziva na osvetu.

Umetnički, to je na velika vrata uvelo apstrakciju, kao način da se žrtvama oda zaslužena počast, ali i ne kaže ništa što bi moglo da poremeti proklamovanu ljubav među jugoslovenskim narodima.

SD srpska istorija

SD kosovo

SD info

SD izbori 2020

SD hronika

SD svet

SD sirija

SD naoružanje

SD region

SD vojvodina

SD beograd

SD društvo

Vremenska prognoza
Mestimično oblačno
11 Beograd