Skip to main content
Manastir Gornjak

Pozdrav iz manastira Gornjak: Zadužbina kneza Lazara (FOTO)

Foto: D. Marić
Prvi upravnik manastira bio je Grigorije Sinajit

Manastir Gornjak (ranije Ždrelo) nalazi se u dolini reke Mlave, na osamnaestom kilometru puta od Petrovca do Žagubice. Od srednjovekovnih građevina sačuvana je samo glavna manastirska crkva posvećena Vavedenju presvete Bogorodice  i kapela posvećena Svetom Nikoli, koja je uklesana u steni iznad crkve.

Manastir je zadužbina kneza Lazara Hrebljanovića, između 1378. i 1381. godine.

Prvi upravnik manastira bio je monah sa Sinaja Grigorije Sinajit, koji je 1379. zajedno sa svojim učenicima došao u Lazarevu Srbiju.

U maloj pećini, koja se nalazi u steni iznad crkve, Grigorije je napravio kapelu posvećenu Svetom Nikoli, u kojoj se nalaze njegove mošti.

U vreme viševekovne okupacije Srbije od strane varvara iz Turske manastir je više puta spaljivan.

Unuk despota Đurađa Brankovića, despot Đorđe Branković, kojeg SPC danas proslavlja kao Svetog Maksima, zamonašen je 1503. godine u Gornjaku, a 1947. godine sabrat manastira postao je starac Tadej, koji će 1989. godine biti proizveden u čin arhimandrita, pred moštima kneza Lazara.  

EKSPERTI IZ BEOGRADA O SAOBRAĆAJCI U CRNOJ GORI: Veljko iz Velike Plane nije kriv za nesreću u kojoj su poginuli on i njegova devojka Irena!

O značaju koju manastir, smešten u prelepom prirodnom okruženju, ima u pravoslavnom svetu, govori podatak da mu je Ruska crkva u prošlom veku poklonila jedan mali manastir u Moskvi.

Manastir je nekad bio prava riznica dragocenosti. Između ostalog, u njemu su čuvane povelja kneza Lazara, povelja Patrijarha Spiridona, barjak cara Dušana Silnog i čaša kneza Lazara sa ugraviranim inicijalima, ali su ih u vreme Prvog svetskog rata opljačkali varvari iz Bugarske. Njima je i to bilo malo, pa su opljačkali čak i manastirska zvona.

U Drugom svetskom ratu manastir su zapalili varvari iz Nemačke, kada su izgorele manastirska riznica i biblioteka. Posle oslobađanja od nacista, Gornjak su koristili komunistički varvari, koji su se 1953. napokon dozvali razumu i manastir vratili Srpskoj pravoslavnoj crkvi.

 

Pročitajte i:

Vremenska prognoza
Clear sky
21 Beograd